با گاز گرفتگی مقابله کنیم :   

امکانات

پروژه های سازمان آتش نشانی شهریار

 

بروشور توصیه های ایمنی بازار - آتش نشانی شهریار

 

شماره تماس با سازمان:65222122

 

شماره تلفن حراست سازمان:65271252

 

شماره تلفن بازرسی سازمان:65279105

آمار بازدیدکنندگان

قبل از وقوع زلزله چه کار کنیم؟



آمادگی فردی:
باید به کارهایی که به هنگام زلزله انجام خواهید داد کاملا فکر کنید. ممکن است در منزل و یا در سالن اجتماعات، در حال تماشای تئاتر، در استادیوم، با دوستانتان، در حال زانندگی و یا مشغول انجام سایر کارهای روزمره باشید. برنامه ریزی و آمادگی باعث میشود که شما بهنگام زلزله فردی خونسرد و آرام ولی موثر باشید. باید نزدیکترین مراکز  امداد و نجات مانند کلنیکها، آتشنشانی و مراکز پلیس را بشناسید.
یک کیف شامل ضروریترین وسایل را آماده کرده و در یک مکان امن و قابل دسترس قرار دهید تا بعد از زلزله مورد استفاده قرار دهید. مهمترین نیازها بعد از زلزله عبارتند از: تغذیه، بهداشت، عملیات نجات و کمک به دیگران که برای این عملیات نیاز به ادواتی داریم که جمع آوری آنها بعد از زلزله ممکن است غیر ممکن باشد. پس بهتر است آنها را قبل از وقوع زلزله آماده کنیم و در یک کیسه و در یک مکان امن قرار دهید.
با این تجهیزات شما میتوانید خود و خانواده خود را بعد از زلزله تا رسیدن نیروهای امداد و نجات تا هفتاد و دو ساعت و یا بیشتر در خانه، محل کار و یا اتومبیل خود حفظ کنید.شما باید مایحتاج خود را بر اساس تشخیص خود در منزل، محل کار و در اتومبیل شخصیتان آماده نمایید.
وسایل ضروری:
1. جعبه کمکهای اولیه شامل باند و گاز، ابزار استریل، پماد سوختگی، آنتی بیوتیک، آسپرین، یک قیچی کوچک، قطره چشمی، و داروهای مورد نیاز که هر کدام از اعضای خانواده بطور معمول در آن استفاده می کنند.
2. یک د فتر یاد داشت، شامل شماره تلفن های ضروری مراکز امداد و نجات چراغ قوه و باتریهای شار‍ژ
3. رادیوی ترازیستوری با باتری های شارژ شده.
4. یک کپسول کوچک آتش خاموش کن
5. دستکش ضخیم و کفش سبک
6. وسایل بهداشت فردی مانند حوله، صابون، مسواک، خمیر دندان، پودر شوینده، دستمال
7. انبردست و پیچ گوشتی، بیل و یک کلنگ کوچک
8. آب حداقل  4  لیتر آب برای هرکدام از افراد در یک ظرف نشکن ذخیره کنید. ظرفها باید بصورت مرتب از نظر تازگی و سلامت کنترل شده و تعویض شوند.
9. مواد غذایی، شامل برای سه روز بر اساس تعداد اعضای خانواده مانند غذاهای کنسروی، کمپوت، بیسکویت، آب نبات و غیره.
توصیه های ایمنی قبل از زلزله در منزل
با یاد گیری توصیه های ایمنی و بکار گیری آنها هر شخص قادر است که زندگی خود و خویشاوندان خود را در برابر خطرات زلزله حفظ نماید.
برآوردهای ایمنی:
• آسیب پذیری منزل خود در برابر زلزله را برآورد نمایید. آتشسوزی که از زلزله حاصل میشود، میتواند در اثر شکستگی لوله های آب و گاز و یا جدائی در اتصالات آنها اتفاق بیفتد. بنابراین باید آبگرمکن و سایر تجهیزات نفت سوز و گازسوز را با پیچ و مهره و بقیه وسایل موجود در جایشان محکم ببندید و در صورت امکان از اتصالات انعطاف پذیر استفاده کنید.
•  شما باید اشیاء سنگین مانند کتابخانه ها، گلهای آوبزان و چراغها را در جای خود محکم کنید.
• اشیاء سنگین و بزرگ را در ردیفهای پایین قفسه ها قرار دهید و   وسا  یل را بر اساس آیین نامه های ایمنی به دیوار متصل نمایید [ البته در ایران برای اینگونه موارد آیین نامه ای وجود ندارد و معمولا بر اساس تجربه صنعتکاران انجام میپذیرد و یا در صورت امکان باید از آیین نامه های سایر کشورها استفاده شود].
• لوازم سنگین و بلند منزل مانند یخچال و فریز، کمدهاي بلند و قفسه های کتاب بعنوان اشیاء غیر ایمن به حساب میآیند که باید آنها را در محل خود محکم كنيد. اگر آنها ایمن نیستند باید در هنگام زلزله از آنها دور شوید.
• لوله های آبگرمکن، و سقفهای شیروانی را چک کنید و احتمال افتادن آنها به هنگام زلزله را کاهش دهید. باید مواظب اشیای موجود در قسمتهای خارجی ساختمان مانند کولر و گیاهان آویزان در کنار پنجره ها باشید و آنها را کاملا ایمن نمایید یا به جای دیگری منتقل نمایید.
• در امر ساخت و ساز و همچنین بازسازی ساختمانهای قدیمی برای کاهش خطرات زلزله باید بر اساس آیین نامه های ساختمانی عمل نمایید.
• برای شناسایی مکانهای ایمن، راههای خروجی و شیرهای اصلی آب و گاز و سویچ اصلی برق، یک نقشه از منزل خود تهیه نمایید.
• کیف حاوی وسایل ضروری را در مکان مطمئنی که دسترسی به آن آسان باشد، قرار دهید و محل قرار گیری آن را به سایر اعضای خانواده نیز اطلاع دهید.
اعضای خانواده باید:
•  همه  اعضای خانواده باید نحوه قطع جریان برق و یا بستن شیر فلکه اصلی آب، گاز و غیره را فرابگیرند.
• تا آنجا که ممکن است همه اعضا، کمکهای اولیه را یادبگیرند، برای اینکه بعد از یک زلزله شدید، درمانگاهها و بیمارستانها بشدت پرازدحام خواهند شد و بنابراین دسترسی به امکانات پزشکی بسیار دشوار میگردد.
• هر از چندی افراد خانواده با فرض یک زلزله در منزل، به تمرین عملیات ایمنی و پیشگیری در مقابل آن با همکاری اعضای خانواده بپردازند.
• اعضای خانواده باید اتفاقات و حوادث ناگوار احتمالی که ممکن است در اثر زلزله در منزل روی دهد از بین ببرند برای مثال ممکن است مجبور شوند که محل خواب خود را از کنار پنجره ها دور کنند. خروجی ها و راه روها را چک کنند و اشیایی که ممکن است باعث مسدود شدن آنها شوند را به محل دیگری منتقل نمایند.
• محل دربهای خروج اضطراری، زنگهای اعلام خطر و کپسول آتشنشانی را باید بدانند تا در زمان مناسب بلافاصله از آن استفاده کنند.
• از مهارت همسایگان خود اطلاع داشته باشند چرا که این امر میتواند تعداد روزهای زنده ماندن تا رسیدن نیروهای امدادي را افزایش دهد.
•  هر از چند گاهی باید بحث زلزله و سایر خطرات طبیعی در خانواده مطرح شود و توصیه های لازم یادآوری گردد.
توصیه های ایمنی قبل از وقوع زلزله در ساختمانهای اداری:
در صورتی که ساختمان اداری شما بدون مقاومت لازم در مقابل زلزله های شدید میباشد با همکاری مشاوران و افراد خبره برای مقاوم سازی این ساختمانها اقدام نمایید.
•  قطعات دکوراسیون در سقف اتاقها را مورد بررسی قرار دهید و در صورت نیاز آنها را تعمیر کنید.
•  لامپهای مهتابی (فلورسنت) در سقف اتاقها باید در محل خود کاملا محکم بسته شده و توسط دو سیم در دو انتها مهار شوند.
•  چراغها باید بصورت کاملا مطمئن به سقف متصل شوند.
•  برای جلوگیری از افتادن کانالهای تهویه هوا، این قطعات باید در محل خود به طرز صحیحی مهار شوند.
• بلندگوها که در قسمتهای مختلف راهروها نصب شده اند، باید محکم بسته شوند تا تکانهای آنها به هنگام زلزله کاهش یابد. چرا که وجود آنها در ساختمان ضروری است. ( برای ارسال پیامهای ضروری)
•  محل قرار دادن سیستم های مخابراتی و ارتباطی باید بدقت بررسی شود و از ایمنی آنها اطمینان حاصل گردد.
•  سیستم ارتباطی داخل ساختمان از طریق تلفنهای بیسیم و قابل حمل در هر قسمت محل جمع آوری اطلاعات از افراد و وضعیت محل را به راحتی امکان پذیر میسازد.
•  کپسولهای آتشنشانی به همراه راهنمای استفاده از آنها در فواصل معینی قرار دهید و کارمندان را از محل آنها آگاه سازید.
• مکانهای آسیب پذیر داخل ساختمان از قبیل آزمایشگاهها و کارگاهها را شناسایی کرده و آنها را ایمن نموده و اشیاء را در محل خود ثابت نمایید.
•  در تمام طبقات و اتاقها لیست اسامی کارمندان را تهیه نمایید.
•  نقشه ای از تمام مکانهای مهم، اتاقها، راهروها، راه پله ها و موقعیت انبارها تهیه نمایید.
•  لیستی از تمام دارایی ها و وسایل قسمتهای مختلف برای برآورد خرابی های احتمالی پس از زلزله تهیه نمایید.
•  لیستی از شماره تلفنهای ضروری شامل آتش نشانی، بیمارستانها و درمانگاهها تهیه نمایید.
• با همکاری کارمندان در بخشهای مختلف تجهیزات اداری حجیم مانند کامپیوترها و دستگاههای کپی را با بستهای فلزی و یا کمربندهایی ببندید، چرا که احتمال جابجایی آنها بهنگام زلزله وجود دارد و ممکن است باعث انسداد دربها و راههای خروجی شوند.
•  با همکاری کارمندان قفسه ها، فایلها و کتابخانه ها را بصورت مناسبی به دیوار متصل نمایید.
•  اشیاء سنگین را در قفسه های بایگانی قرار ندهید چرا که احتمال سقوط آنها وجود دارد.
•  از کارمندان بخواهید که میزهای کار خود را در کنار پنجره ها و یا زیر لامپها و اشیاء آویزان قرار ندهند.
•  پارتیشن ها را در مکان خود با بست فلزی ببندید.
•  مطمئن شوید که کارمندان درب فایلها را وقتی که استفاده نمیکنند، قفل کنند.
•  با هم همکاری نمایید، اشیایی مانند آبگرمکن که احتمال اشتعال آنها وجود دارد را کنترل نمایید.
•  بایگانی و انبار نقاطی هستند که بدلیل وجود اشیاء قابل اشتعال در آنها مستعد آتش سوزی بعد از زلزله شدید هستند.
• سعی نمایید مواد قابل اشتعال مانند روغن و گاز را از وسایلی مانند کاغذ، کیسه پلاستیکی و کارتن ها دور نگه دارید و اقدامات احتیاطی در مقابل آتشسوزی را در این مکانها انجام دهید و نیز تجهیزات اطفاء حریق در آنها نصب نمایید.
• از آنجا که آزمایشگاه محل نگهداری مواد خطرناک و قابل اشتعال است، لازم است که توصیه های ایمنی را مانند بایگانیها و انبارها در آزمایشگاه هم در نظر بگیرید. همچنین حتما مواد آزمایشگاهی خطرناک و قابل اشتعال را در ظروف پلاستیکی و نشکن قرار دهید.



همه کارمندان باید :

همه کارمندان باید طراحی راههای فرار دپارتمان خود را مطالعه کنند
•  وقتی که وارد اتاقی میشوند باید تمام راههای فرار، محل کپسول آتش خاموش کن و همچنین جعبه کمکهای اولیه را کاملا بدانند.
•  وقتی از یک بخش به بخش دیگری منتقل میشوند باید پله ها و پله های اضطراری را بشناسند.
• کارمندان باید وسایل شخصی و ضروری خود را به همراه یک جفت کفش در یک جعبه جداگانه، درداخل کمد خود قرار دهند تا به آسانی به آن دسترسی داشته باشند.
•  تمام شماره تلفنهای ضروری را روی یک کارت همواره در کیف پول خود داشته باشند.
•  زیر میز همیشه باید یک مکان مشخص  (180  سانتیمتر مربع) برای لحظه خطر وجود داشته باشد.
نکات زیر بسیار مهم هستند:
o  آموزشهای ضروری کمکهای اولیه با همکاری هلال احمر
o  تشویق کارمندان به شناخت دقیق کلیه مکانهای ساختمان، مخصوصا مکانهای نا امن و راههای اضطراری
o  آموزش استفاده از آتش خاموش کن به کارمندان و نحوه خاموش کردن آتش با آنها
o  آگاه کردن کارمندان از محل تجهیزات آب، گاز، وتابلوهاي برق برای قطع جریان آنها در مواقع ضروری.
هنگام وقوع زلزله چه کار  کنیم؟
توصیه های ایمنی حین وقوع زلزله برای هنگامیکه در خانه هستید:
اگر هنگام وقوع زلزله در خانه هستید، میتوانید جان خود و بستگانتان را با داشتن آگاهی در مورد پناه گرفتن و انجام عکس العمل سریع و مناسب نجات دهید. بنابراین لازم است که نکات ذیل را مد نظر داشته باشید:
از پنجره ها و کمدهای بلند که بدون مهار هستند و همچنین اشیایی که ممکن است بر روی شما سقوط کنند دور شوید.
میبایست در زیر میز ناهار خوری یا میز تحریر و یا تخت خواب پناه بگیرید و چنانچه در اثر زلزله حرکت کردند پایه های آنها را با دستانتان محکم بگیرید.
میبایست در کنار کنج دیوارها پناه بگیرید و در حالی که سرخود را با بازوان خود گرفته اید حرکت کنید.
از پله ها یا آسانسور استفاده نکنید.
اگر محل ایمن وجود ندارد و شما در کریدور هستید به کنار دیوار رفته و در حالی که نشسته اید سر خود را بر روی زانوهایتان خم نموده و ضمن اینکه با کف دستهایتان پشت سر خود را گرفته اید با بازوانتان سر خود را محافظت کنید.
توصیه های ایمنی حین وقوع زلزله برای ساختمانهای اداری :
اگر هنگام وقوع زلزله در محل کار خود هستید با یادآوری و استفاده از آموزشهای ایمنی، میتوانید جان خود و همکارانتان را نجات دهید.
کارمندان میبایست بدانند که در چنین مواردی:
میبایست اعتماد به نفس داشته و آرامش خود را حفظ کنند.
میبایست از پنجره ها و فایلها (کمدها) که در محل خود محکم نشده اند، دور شوند.
میبایست از منابع تامین برق[ پستهای برق یا کابلهای فشار قوی ] که احتمال حرکت، تخریب یا سقوط دارند، دور شوند.
میبایست از منابع خطر و یا محلهای قابل اشتعال دور شوند.
نباید به سمت کریدورها یا خروجیهای اضطراری هجوم ببرند.
نباید از پله ها یا آسانسور استفاده کنند.
همچنین میبایست سریعا در مکانهای ایمن ساختمان از جمله چارچوب دربها و یا زیر میزهای کار، پناه بگیرند.
توصیه های ایمنی حین وقوع زلزله برای مدارس:
اگر حین وقوع زلزله در مدارس یا مراکز آموزشی هستید، در حالی که آرامش خود را حفظ نموده و توصیه های ایمنی را نظر دارید، در سریعترین زمان ممکن، بهترین و مناسبترین عکس العمل را نشان دهید.
قبل از هر چیز آرامش خود را حفظ کنید، ترس و وحشت از سرعت و صحت کارهای شما میکاهد، پس نکات ایمنی را با اعتماد به نفس انحام دهید. همچنین دیگران را به آرامش دعوت نموده و نکات مذکور را انجام دهید.
به محض اینکه وقوع زلزله را احساس نمودید، در صورتی که در یک ساختمان یک طبقه و نزدیک درب خروجی هستید، تا آنجا که ممکن است بی درنگ ساختمان را ترک کنید و به خارج از آن بروید.
اگر هنگام وقوع زلزله در ساختمان بلند مرتبه ای هستید سعی نکنید که با استفاده از پله ها یا آسانسور بیرون بروید.
در کلاسهای درس که دانش آموزان نمیتوانند یکجا و در یک لحظه با هجوم بردن به سمت دربها از آنجا خارج شوند، ممکن است به همدیگر آسیب برسانند. بنابراین میبایست ایمن ترین محل را در داخل ساختمان انتخاب نموده و تا پایان تکانهای ناشی از زلزله در آن پناه بگیرید. برای انتخاب محلهای ایمن از دستورات زیر پیروی کنید:
o     از پنجره ها و دربها دور شوید.
o     از اشیایی که ممکن است بر روی شما سقوط کند و یا پرت شود دوری کنید.
o    زیر میز، محلی مطمئن برای پناه گرفتن است. زیر میز خود در کلاس پناه بگیرید و پایه های آنرا محکم با دست بگیرید تا از حرکت آن جلوگیری کنید.
o    میان چهارچوب دربها محلی مطمئن برای پناه گرفتن است. چهارچوب درب را با دستانتان محکم بگیرید و مراقب بسته شدن دربها باشید.
o    اگر در محلی مانند کریدور هستید و به میز یا چهارچوب دربها دسترسی ندارید، از اشیایی که ممکن است بر روی شما سقوط کنند دور شوید، نزدیک دیوار رفته و یا کنار آن بشینید و سر خود را بر روی زانوهایتان خم نموده و ضمن اینکه با دستهایتان پشت سر خود را گرفته اید با بازوانتان سر خود را محافظت کنید.
o    اگر در کتابخانه، آزمایشگاه یا کارگاه هستید و بخاطر تجمع مقابل دربها قادر به خارج شدن نیستید از قفسه ها دور شده و به دنبال پناهگاه باشید.
o    اگر هنگام وقوع زلزله در راه پله هستید به سمت بالا یا پایین نروید، بنشینید و سر و گردن خود را توسط دستهایتان بپوشانید.
اگر در در حیاط مدرسه هستید از ساختمان، دیوار، سازه های بلند فولادی یا چوبی و از سبد های بسکتبال دور شوید.


پس از وقوع زلزله چه کار کنیم؟

ساختمان مسكونی شما در برابر زلزله مقاومت كرده است
ممكن است كه منزل شما از لحاظ سازه اي به نحو مطلوب طراحي و ساخته شده باشد و قادر باشد تا در برابر زلزله مقاومت نمايد اين اتفاق بسيار خوبي است به شرطي كه شما ايمن سازي غير سازه اي را نيز در منزل خود جدي گرفته باشيد . ايمن سازي غير سازه اي در حقيقت به شما اين امكان را ميدهد كه در چند ثانيه پس از پايان يافتن زلزله بتوانيد از منزل خود خارج شويد . گاه يك تابلوي بسيار زيبا و نفيس كه در بالاي تخت خواب خود نصب كرده ايم در زمان وقوع زلزله همچون فرشته مرگ برروي سر و سينه ما خواهد نشست و گاه كتابخانه بسيار بزرگ پذيرايي ميتواند صدمات جبران ناپذيري را بر اثر واژگوني به ما وارد نمايد يك لامپ تلويزيون پس از شكستن ميتواند تمام خانه را پر از شيشه نمايد و بلورهاي تزئيني بوفه و دكورها ميتوانند به راحتي زخمهاي عميقي را در پاي اعضاي خانواده شما بوجود بياورند. لذا دقت نماييم همانگونه كه براي ايمني سازه خانه كه در آن زندگي ميكنيم اهميت قائل هستيم قدري به دكوراسيون ايمن آن نيز توجه كافي داشته باشيم . ايمن سازي غير سازه اي يعني مهار اسباب و لوازم منزل به نحوي كه در زمان وقوع زلزله از جاي خود خارج نشده و موجب صدمه به اعضا خانواده نگردد.
نحوه عملکرد اعضاء هر خانواده پس از وقوع زلزله:
• یک منزل مسکونی پس از زلزله در صورتی که در برابر زلزله دوام بیاورد تا بررسی کارشناسی نشده است محلی امن برای اقامت با توجه به پس لرزه ها نمیباشد لذا در اولین گام برای خروج از خانه اقدام کنید
• برای شروع به حركت در منزل دقت كنید تا به علت بریدگی پایتان به خاطر شیشه های شكسته صدمه نبینید ، این شیشه ها میتواند شكسته های شیشه یك تابلو عكس كه بر روی دیوار محكم نشده بوده است و یا پارچ آب و یا آینه میز توالت خانوم خانه باشد . شما میتوانید با استفاده از یك كتاب نازك و یا یك مجله به كمك ملافه و یا تكه ای از لباس خود كفش بسازید .
• دقت به بوی گاز داشته باشید احتمال آتش سوزی بالاست ! نسبت به روشن كردن چراغ برق باید وسواس به خرج دهید و در صورتی كه با آتش سوزی در ابتدای آن روبرو شدید ، حتماً در همان لحظات اول اقدام به خاموش كردن آن بكنید ، خاموش كردن یك آتش كوچك میتواند از یك فاجعه جلوگیری كند .
• در حركت به سوی بیرون ، گروهی حركت نكنید شما ابتدا جلو بروید و بقیه خانواده تك تك به دنبال شما حركت كنند تا در صورت صدمه دیدگی دربهای چاه فاضلاب در مسیر حركت شما ، احتمال فرو ریختگی و ریزش كمتر باشد
• خانواده را در خیابان رو به روی منزلتان اسكان بدهید سپس برای جمع آوری لوازم مورد نیاز به داخل باز گردید هیچگاه پس از پایان زلزله در منزل نمانید امكان پس لرزه های بعدی بسیار زیاد و برای شما خطرناك میباشد !
• با تشكیل هسته محلی در كوچه خود امكان تامین امنیت را برای خانواده خود بوجود بیاورید ( چند خانواده در كنار یكدیگر تشكیل هسته محلی را میدهند )
• اگر مجروحی را در زیر آوار پیدا میكنید حتما در هنگام بیرون آوردن او دقت كنید بر اثر فشار به ستون فقرات او موجب شكستن آن وقطع نخاع شدن او نگردید .
• در صورتی كه صدایی را از زیر آوار میشنوید با استفاده از هرآنچه در اختیار دارید نسبت به علامت گذاری محل آن صدا در همان لحظه اقدام كنید ، چرا كه ممكن است آن صدا را دیگر نشنوید و مجروح در زیر آوار از حال برود و یا بیهوش شود .
• برای خارج شدن از شهر عجله نكنید . فراموش نكنید كه هر اتفاقی هم افتاده باشد شما پس از سه روز میتوانید به راحتی از شهر خارج شوید در صورتی كه در روز اول احتمال گم شدن اعضا خانواده شما و نیز تعرض به نوامیس توسط اشرار حاشیه نشین بسیار زیاد است .بنابراین ابتدا هرآنچه مورد نیاز شماست را از زیر آوار خارج كنید و با استفاده از حمایت همسایه های خود هسته امنی برای كل اهالی محل بوجود آورید ، و منتظر بمانید تا نیروهای انتظامی در شهر مستقر گردند .
• برای اینكه ماشین شما را سرقت نكنند ( احتمالا پس از زلزله با زور گیری هم روبرو خواهید شد ) ماشین را در منزل پنچر كنید و یا با برداشتن قطعه مهمی از آن همچون چكش برق و یا دو حلقه لاستیك آنرا در برابر سرقت بیمه كنید تا در زمان لازم بتوانید خود از آن استفاده كنید . فراموش نكنید پس از زلزله آنچه بیشترین كمك را به شما میكند پول شما نیست . اعتماد به نفس و روابط انسانی شخص شما میباشد .
بنابراین بر روی این ثروت هم سرمایه گذاری كنید ، با همسایه هایتان روابط بهتر وبیشتری داشته باشید و برای زمان بحران دوستانی برای خود دست وپا كنید !
ساختمان بروی ما فرو ریخته است
• اولا بجای آنكه از همان اول شروع به فریاد زدن بكنید ببینید در چه وضعیت هستید آیا هوا برای تنفس شما به مقدار كافی وجود دارد؟ در تاریكی مطلق در زیر آوار از صدا زدن به آرامی یا سوت زدن و انعكاس صدا حجم فضا برایتان مشخص خواهد شد اگر حجم هوای شما كم است جدا از سرو صدای بی خود و ایجاد هیجان مضاعف خودداری كنید هیجان شدید حركت سریع و فریاد زدن به سرعت اكسیژن شما را به پایان میبرد به دقت گوش بدهید تا صداهای پیرامون شما به شما اعلام كند كه كسی در نزدیكی شما بر روی آوار حركت میكند . اكنون اگر میتوانید فریاد بزنید اما توجه كنید فریاد پی در پی و با شدت بالا صدا و قدرت حنجره شما را تحلیل میبرد پس با دقت عمل كنید . بقول راننده كامیونها (  تند نرو التماس نكن  )
• اگر امكان فریاد زدن بنا بر هر دلیلی نداری میتوانید با سوت زدن كمك بخواهید و اگر امكان آنرا هم ندارید از روش ضربه زدن استفاده كنید ، دستان و پاها را در صورت امكان به اشیا كنارشان بشرط عدم ریزش بیشتر آوار ، بزنید این صدا ها بشرط سكوت در بیرون قابل شنیدن هستند ، پس دقت كنید ، صداهای آرام شما را در صورتی خواهند شنید كه شما را توسط ابزار زنده یابی پیدا كرده باشند ، و الا در شلوغی و ازدحام از صداهای آرام ، كاری بر نمی آید پس بهتر است ، در زمان سكوت در خارج از ضربه های آرام كمك بگیرد .
• البته زمان آرامش بیرون نشان دهنده رسیدن شب است و این زمانی است كه گروه های زنده یاب در سكوت شب با روش اعلام حضور به مدت یك دقیقه و سكوت پس از ندا به مدت چهار دقیقه بدنبال علائمی همچون صداهای ضربه ای و ناله ها هستند . البته اگر دوره های زنده یابی در شب موج پیشرو را دیده باشند .
• ممکن است مکانی که شما در آن گیر افتاده اید فضای داری حجم مناسبی باشد ، مثلا در زیر یک قطعه سقف بتنی گیر افتاده باشید یا در زیر یک تخت فلزی و یا مشابه آن . همانند جوانی که در داخل کمد در بم زنده مانده بود حتما توضیح آن را در روزنامه ها خوانده اید .شما میتوانید از هر سه روش تقاضای امدادی که قبلا برایتان نوشته ام استفاده کنید اما یک نکته را فراموش نکنید همین که خداوند شما را در زیر یک سقف بتنی با فضای قابل توجه قرار داده یعنی لطف الهی نصیب شما شده است و امکان نجات شما درصد بالایی را پیدا کرده است بنابراین اول خدا را شکر کنید و بعد قدر این لطف را با رعایت نکات زیر بدانید . من قول میدهم اگر شما تا روز سوم زنده بمانید نیروهای امدادی و دوستانتان شما را نجات خواهند داد .
• دقت کنید اگر پاهایتان بی حس شده است و دردی را در کمر یا گردن خود احساس میکنید احتمالا دچار آسیب نخاعی شده اید تا جایی که میتوانید از تکان خوردن خودداری کنید و درزمان پیدا کردن حتماً این موضوع را به گروه نجات تذکر بدهید .
• از انجام حرکتهایی که موجب ریزش آوار میشود خوداری کنید اگر در زیر آوار سنگین باشید که مطمئناً کاری بیهوده است و اگر در سطح باشید میتوانید پس از دو روز که نا امید از کمک شده اید ریسک این کار را که بسیار بالاست قبول کنید .
• از اکسیژن موجود با پائین آوردن حرکت و آرامش بخشیدن به خود حداکثر استفاده را ببرید
• بیشتر گوش دهید و کمتر صدا کنید و تا صدای مثبتی از بیرون   نشنید ید از سرو صدای بیجا خودداری کنید چون شما حداقل تا سه روز براثر تشنگی نخواهید مرد و تا هفت روز غذا نخوردن را میتوانید با هوشیاری تحمل کنید
• حرکت بیجا موجب تعرق و از دست دادن آب بدن میشود پس مواظب باشید
• اگر در فضای پیرامونتان مکانی را امن تر از بقیه جاها میبینید سرتان را در آن محل قرار دهید و یا حداقل سرتان را بسمت شکم برده و بصورت جنین قرار بگیرید این حالت امکان محافظت از سر شما را بیشتر میکند
توجه داشته باشید با توجه به ازدحام تماشاچیان عملیات امداد ونجات که متاسفانه بر روی آوار به تماشا می ایستند امکان ریزش مجدد بر روی شما همیشه هست
• وقتی قرار است در شرایط سخت زنده بمانید بدانید اگر نکته ای موجب آزار و در نتیجه عصبی شدن شما بشود مطمئن باشید به سرعت به مرز نا امیدی و رها کردن مقاومت میروید این را گفتم تا به عرق سوز شدن بد نتان و نیز التهاب پوستتان بر اثر تماس با ادرارتان توجه کافی کنید این مشکلات بطور غیر مستقیم بر سرنوشت شما تاثیر میگذارند
• به رطوبت خاکهای اطرافتان دقت کنید احتمال شکستگی لوله های آب منزلتان همواره وجود دارد اگر به جریان آبی دسترسی پیدا کردید بدون هیچ شکی تا آنجا که امکان دارد آب بنوشید چون آبهای لوله های آب به سرعت با توجه به شکستگی های لوله در سطح شهر به پایان خواهد رسید مبحث بسیار مهم در استقامت در زیر آوار حفظ روحیه تقویت آن است لذا با رعایت موارد ذیل میتوانید به چنین مطلوبی دست پیدا نمایید .
• ایمان به خدا از واجبات است ودعا بیشترین كمك ! اگر دعایی زیبا بلدی كه خوشا به حالت اگر بلد نیستی تجربه ای را با ذكر گفتن آغاز كن ذكر یعنی تكرار یكی از اسماع الهی با حضور قلب . من نام رحمان و رحیم خدا را پیشنهاد میكنم میتوانی با تكرار ذكر ( یا رحمان و یا رحیم ) تمركز خودت را بر رحمت خداوند قرار دهی مطمئن باش فوق العاده است من تجربه آنرا دارم .
• به یاد آوردن خاطرات خوب زندگی از كودكی تا بزرگی هم فوق العاده است هم زمان را میكشد و هم تورا به استقامت بیشتر برای تجربه های زیبای بعدی وادار میسازد ، من تجربه این امر را داشته ام و به شما هم توصیه میكنم برای یكبار هم كه شده این كار را انجام داده و در یك مكان و زمان مناسب چنین تجربه ای را داشته باشید .
• در ارمنستان شوروی پدری به پسر ده ساله اش قول داده بود كه همیشه به كمك او بیاید و در بدترین شرایط او را نجات دهد این قول ، آنچنان ایمانی در كودك بوجود آورده بود كه همكلاسیهایش را هم در زیر آوار دلداری میداد كه پدرم ما را نجات میدهد او به من قول داده و حتما خواهد آمد و البته آن پدر به تنهایی و پس ازیك روز با صرف شش ساعت آوار برداری از روی كلاس پسرش او را به همراه دوستانش نجات میدهد . شما هم این كار را میتوانید تجربه كنید حتی با بچه های گروه امداد ونجات خودتان به یكدیگر قول دهید كه پس از زلزله زنده و یا مرده همدیگر را قبل از خروج از شهر بیرون بیاورید .
آشنایی با کوله امداد و نجات زلزله
هرگاه بحث حوادث غير مترقبه پيش مي آيد ، ديد ما نسبت به تهيه يك كيف لوازم اوليه امداد و نجات ، همواره ديدي مثبت اما تهیه این کیف برایمان در رتبه کارهای کم اهمیت و گاه غير ضروري است چرا که اگر اینطور نبود تا بحال ، که پنج سال از زلزله بم میگذرد نسبت به تهیه آن اقدام کرده بودیم اهمیت این موضوع در حالی است كه شاید اگر کمی توجه کنیم می بینیم که هر كدام از ما تا از بودن لاستيك زاپاس سالم ، در ماشين خود مطمئن نشويم حاضر به خروج از شهر براي یک مسافرت کوتاه هم نخواهيم بود .


آشنایی اولیه با بحرانهای پیش رو پس از زلزله


چرا باید کیف امداد و نجات را برای خانواده خود تهیه کنیم ؟ برای پاسخ به این پرسش با شرح يك مثال از وقایعی که برای يك خانواده سنتي ايرانی در زمان زلزله روی میدهد آغاز ميكنيم . يك خانواده سنتي ايراني داراي كودك شيرخوار _ پسر و دختري نوجوان و در بيشتر مواقع مادر و يا پدري مسن مي باشد كه معمولا در كنار خانواده زندگي ميكنند.

اینکه پس از وقوع يك زلزله اين خانواده با چه مشكلاتي روبرو ميشوند ، سرآغاز آموزش ماست ، چرا كه تا شما با بحران پيش رويتان آشنا نباشيد شايد هيچگاه نياز به آموزش و آمادگي  براي  زلزله را احساس نكنيد و در اين صورت هيچ كلاس و جزوه اي نيز قادر نخواهد بود تا شما را براي حفظ جان خودتان ترغيب نمايد لذا بياييد در ابتدا با هم با ساده ترين حالت ممكن براي خانواده خود پس از زلزله آشنا شويم تا ببينيم چقدر براي مديريت كردن اين بحرانها آمادگي داريم و يا به ابزار و لوازم و آموزشهايي ممكن است نيازمند باشيم!
شاید در زمان وقوع یک زلزله این خانواده در بهترین شرایط ؛ دارای وضع موجود زیر باشد :
پدر خانواده با خانواده اش از زلزله جان سالم بدر برده است، منزل او کاملا ويران شده و او اينک به همراه خانواده اش در خيابان روبروی منزلش ايستاده، او دارای يک کودک شير خواره ، يک عضو آسیب دیده در خانواده که در مثال ما یک پسر  16  ساله (که دارای  شکستگی از ران پا است ) يک دختر  ۱۷ ساله که دارای لباس مناسبی نیست ( به خاطر عجله در خروج از منزل ) ، همسری جوان و سالم و مادری پير است که نياز به دارو های فشار و قند دارد.
خوب از پسر بزرگ که مجروح است شروع ميکنيم ، او ميبايست به بيمارستان برسد و احتمالا به شهر ديگری اعزام گردد امکان آنکه او به همراه يكي از اعضاء خانواده برود بدليل كمبود جا در هواپيما نيست و ترس از گم کردن فرزندتان و عدم رسيدگی مناسب به او آغاز بحران است . مدت زمانی را که شما مجبوريد به تنهايی  (توجه داشته باشيد بخاطر بچه ها نميتوانيد همسرتان را با خود ببريد ) برای حمل پسرتان و رسيدن به فرودگاه يا بيمارستان صرف کنيد را چيزی در حدود پنج ساعت تخمين بزنيد ، تازه اگر هواپيمايی باشد و بيمارستان جايی داشته باشد . در اين پنج ساعت خانواده شما  تنهاست و مطمئنا بچه شير خوارتان غذا ميخواهد و مادرتان ميبايست انسولين خودش را که در زير آوار مدفون شده را هر چه زودتر قبل از شوک کمبود انسولين که بسيار خطرناک هم هست بزند ! در ضمن داروي فشار او نيز چند ساعتي است كه دير شده ! دخترتان لباس مناسبی بر تن ندارد و تهيه لباس يا بيرون کشيدن حتی يک تکه پارچه  فعلا مقدور نيست و شب سردی در راه است و احتمال بارش باران هم ميرود . شما بخاطردرگيری برای بستری يا اعزام کردن پسرتان قادر نخواهيد بود که برای خانواده پتو ويا چادر آنهم اگر برسد بگيريد . بله اين يعني بهترين حالت براي يك خانواده چرا كه مجروحي كه داراي خونريزي باشد و يا عزيزي زير آوار مانده ندارند . اگر شما هم موافق باشيد با بهترين وضع هم بحران كمر شكني را ميبايست با آن روبرو شد ،
کیف امداد و نجات چگونه کیفی است و از چه لوازمی تشکیل شده است ؟
در حقيقت كيف امداد و نجات از لوازمي تشكيل شده است كه در صورت وقوع حادثه در كاهش اتلاف وقت شما موثر خواهد بود اگر آن خانواده اي كه در ابتداي مقاله برایتان شرح دادم رابه یاد آورید متوجه این نکته خواهید شد که چگونه آنها بخاطر در اختیار نداشتن حداقل لوازم ضروری مورد نیازشان دز زمان بحران پس از زلزله ،متاءثر و درمانده شده بودند در صورتي كه تمامي آنچه آنها را غرق در مشكلات لاينحل نموده بود مي توانست در كيف امداد و نجات خانواده موجود باشد ؛ داروي مادربزرگ خانواده ، لباس گرم براي دختر خانواده ، شير خشك و شيشه شير ، چند متر پلاستيك براي سر پناه موقت خانواده، نقشه اي از نزديكترين محل ارائه خدمات پزشكي به پسر خانواده و يا مراكز امنيتي و انتظامي و آب براي حداقل يك روز و غذا براي  3  روز و ...... و بي گمان ازاین به بعد همه ما بدون كيف امداد و نجات همچون لاستيك زاپاس ماشینمان از خانه خارج نخواهيم شد .
شما میتوانید با صرف مبلغ اندكی یك ساك امدادی برای خود تهیه كنید .



دفترچه راهنمای مشخصات فردی اعضاء خانواده (دفترچه اطلاعات خانواده )

• چند ظرف آب معدنی و غذاهای كنسرو شده كه بتواند شما را برای حداقل سه روز تامین نماید میتوانید از شکلاتها و غذاهای خشک و  خصوصا  نان خشک نیز بهره ببرید .البته قاشق و چنگال و چاقو فراموش نشود .
• مواد غذایی همچون آرد و برنج و حبوبات دارای تاریخ مصرف بسیار طولانی بوده و در صورتی که شما برای مدت طولانی تری در اندیشه تامین مایحتاج خانواده پس از زلزله هستین میتوانند مورد توجه قرار بگیرد  
• یکسری لوازم ضروری اما همیشه غایب همچون : موچین .سوزن ونخ.سنجاق قفلي. ناخن گیر . حوله کوچک . خمیر دندان . صابون  دستمال کاغذی ترجیحا مرطوب و ضد باکتریال• ( توجه داشته باشید که این دستمالها در حال حاضر طیف وسیعی از موارد استفاده را به خود اختصاص داده و قابل مصرف میباشند )
• یك سری از داروهایی كه توسط افراد خانواده هر روز مصرف می شود همچون داروهای : فشارخون ، دیابت ، قلب و ... !! البته به این نکته هم ضروری است  که ممکن است پس از زلزله شما و همسرتان زنده نمانید لذا نوشتن لیستی از داروهای مصرفی افراد مسن و کودکتان و گذاردن آن در  ساک به امدادگران کمک میکند تا سریعتر به ارائه خدمات امدادی خود اقدام نمایند .
• اگر کودک شیر خواره دارید حتما ست کاملی از لوازم مورد نیاز او خصوصا لوازم تغذیه او را به همراه شیر خشک در یک ساک جدا گانه تهیه نموده و در کنار ساک اصلی قرار دهید .
• لوازم كمكهای اولیه  که بنا بر نیاز میتواند شامل تنها چند قلم از موارد زیر بنا بر تشخیص ضرورت شما باشد
جوش شیرین . باند . چسب ضد حساسیت . قیچی . کیسه آب گرم و سرد . پد استریل . پنس. چاقو جراحی استریل .سوزن بخیه . تخته اتل بندی . بتادین . محلول شستشوی چشمی . قطره عفونت چشمی . قرصهای مسکن . کپسولهای انتی بیوتیک . اسپریهای بی حس کننده . کرمهای دردهای عضلانی . قرص تب بر و سرماخوردگی . قرصهای ضد تشنج . پودر ors. . پماد سوختگی پای کودکان . پماد سوختگی . پماد کالاندولا  آرامبخش .
• پیشنهاد میکنم که در حیاط منزل حداقل یک لاستیک فرسوده ماشین نگهداری نمائید . میتوانید از لاستیک کهنه برای یک گلدان محوطه ای و یا بعنوان یک تاب امریکایی استفاده چند منظوره نمائید . این لاستیک شما را قادر میسازد که در یک شب بسیار سرد زمستانی خانواده خود را تا صبح از خطر یخ زدگی مصون دارید .
• چراغ قوه ، شمع ، كبریت . یک شیشه کوچک الکل یا نفت یا قرص الکل جامد که میتواند شما را در افروختن هر چه سریعتر آتش یاری نماید .
• چاقو ، بشقاب و قاشق ، درب بازكن ، كنسرو ، ظروف یكبار مصرف و كیسه فریزر ( توجه داشته باشید که با كشیدن كیسه فریزر بر روی بشقاب میتوانید از یك بشقاب برای دفعات زیادی بدون نیاز به شستشو استفاده كنید )
• لیستی از لوازم و تجهیزات امداد و نجات خانواده که می تواند در زمان زلزله برای اسکان موقت و آوار برداری و زنده یابی از آن بهره برد . شما میتوانید برای این تجهیزات یک جعبه خاص در قسمت ورودی و در محلی که خطر زیر آوار رفتن برایش محتمل نیست  در نظر بگیرید.
• مواد پاک کننده جهت شستشو و ضد عفونی كننده و گند زدا برای بهداشت فردی و آب آشامیدنی
• كیسه زباله بزرگ از نوع مرغوب ( محكم و كلفت :  از این كیسه میتوانید بجز نگهداری زباله در مواقع لزوم بعنوان بادگیر و یا بارانی استفاده كنید )
• لباس گرم و لباس زیر برای افراد خانواده کلاه بافتنی هرگز فراموش نشود یک کلاه خصوصا در زمان استراحت میتواند شما را برای تحمل سرما بسیار یاری نماید خصوصا برای نوزادان دو نوع کلاه نیاز میباشد یک کلاه نخی به همراه یک کلاه بافتنی
•  لوازم بهداشتی مخصوص بانوان
• داروهای و پمادهای ویژه جهت بانوان ( همچون کرم های ضد عفونی کننده و ضد قارچ که با توجه به میزان آلودگی در طی چند روز بعد از حادثه بسیار ضروری میباشد )
• اگر در مناطقی زندگی میکنید که امکان برخی بیماریها و یا عفونت بر اثر گزش حشرات خصوصا برای کودکانتان وجود دارد میتوانید در ساک خود پودرهای حشره کش و یا پمادهایی ضد حشره نیز داشته باشید  
• یك سوت با بند بلند گردن آویز ؛ برای زنـــــده یابی ( توجه داشته باشید در صورتی كه خدای ناكرده عزیزی در زیر آوار باشد صدای سوت شما بهتر به زیر آوار منتقل میگردد تا  فریاد زدن)
• یك نقشه شهر با جانمایی بیمارستان و مراكز دولتی مرتبط با زلزله كه باید قبل از زلزله آنرا تهیه كنید با كمك افراد خانواده نقاط مهم را بروی آن علامت گذاری نمائید .
• کپی اسناد مهم و شماره تلفنهای ضروری
• یك رادیو ترانزیستوری به همراه باطری
• کمی پول نقد و پول خرد و شماره حساب های بانکی ( حتما از حسابهای در گردش بهمراه کارت اعتباری استفاده کنید )
• چند پتوی سفری ترجیحا پشم شیشه و در صورت امکان پتوهای sos  
•  زیر انداز با توجه به تعداد اعضاء خانواده (به ازای هر نفر حداقل یک متر مربع ؛ بهتر است این زیر انداز از جنسی انتخاب گردد که ضد آب و عایق حرارتی باشد میتوانید از فوم و یا کفی کفش که در بازار اصلی شهر میتوانید بصورت متری خریداری نمائید استفاده کنید . این دو قلم زیر انداز امکان لوله شدن دارند و میتواند آنرا در یک لوله پولیکا جاسازی و نگهداری نمود . در صورت عدم امکان تهیه میتوانید از یک لایه پلاستیک به همراه موکت و یا کارتن نیز بهره ببرید . پلاستیک را بروی زمین انداحته تا جلوی رطوبت را بگیرد و موکت را برای عایق گرمایی بروی ان بیندازید توجه داشته باشید با بهترین کیسه خوابها نیز به سختی میتوان بروی زمینهای سرد و مرطوب خوابید .
• اگر کودک دارید پیشنهاد میکنم یک عروسک یا اسباب بازی که تا بحال کودکتان نداشته را بخرید و در ساک بگذارید . شب های آماده باش و نیز و بعد از زلزله به قدرت آرامش بخشی آن پی خواهید برد!
• این ساك را یا در خارج از منزل ( صندوق عقب ماشین به شرطی كه در پاركینگ نباشد ) و یا در مسیر خروج از منزل قرار دهید تا به راحتی بتوان از منزل خارج نمود  .

دانلود بروشور قبل از وقوع زلزله چه کار کنیم؟ - سازمان آتش نشانی و خدمات ایمنی شهرداری شهریار

فصل اول : آشنايی با نهضت بين المللی
صليب سرخ و هلال احمر
تاريخچه: (جنگ سولفر ينو):

در 24 ژوئن 1859 ميلادی ارتش امپراطوری اتريش با اتحاد نيروهای فرانسوی – ساردنی در نزديکی روستای سولفرينو در شمال ايتاليا وارد جنگي 16 ساعته شد. در اين جنگ خونين 40000 نفر کشته يا مجروح شدند. و صحنه نبرد مملو از مجروحينی بود که هيچ کمک پزشکی و درمانی دريافت ننموده بودند و بيمارستانهای صحرايی که بر فراز تپه ها برقرار شده بودند با پرچم سياه مشخص گرديدند و همين طور کادر درمانی ارتش دو طرف توان رسيدگی به مصدومين را نداشتند. وسايل درمانی و آب بسيار کمياب شده بود و کار درمان مجروحين به سختي انجام می گرفت. شايد تفاوت اين جنگ با ساير نبردها در اين بود که اين صحنه ها برای تحريک حس بشر دوستی بازرگان 31 ساله سوئيسی کافي بود تا علاوه بر صرف سرمايه خود در راه کمک به انسانهای گرفتار، تمام زندگی خود را در اين راه سپری کند.

هانری دونان:

او در 8 مي 1826 در شهر ژنو سوئيس ديده به جهان گشود و والدينش او را ژان ناميدند. 6 ساله بود که به همراه پدر و مادرش در جنوب فرانسه از ديدن زندانيان در بند شوکه شد. و در 18 سالگي با فقرا و زندانيان ژنو ملاقات نمود. در 25 سالگي در کنار اشتغال به تجارت در الجزاير به انجمن اتّحاديه جهانی مسيحي پيوست و 28 ساله بود که کتابی در تقبيح برده داری منتشر ساخت. او در سن 31 سالگي 3 روز در حوالی روستای سولفرينو و معيت ارتش فرانسه سپری کرد. و بطور شبانه روزی به مراقبت از مجروحين و سازماندهی داوطلبين پرداخت. وی سه سال بعد در سال 1862 کتاب خاطرات سولفرينو را منتشر ساخت و در آن کتاب پيشنهاد تشکيل جمعيتی داوطلبانه و دائمي برای امداد رسانی به مجروحين جنگ را ارائه کرد. سال بعد در ژنو با کمک چند تن از سرشناسان نظامی جراحی و اداری ژنو کميته پنج نفره ای را تشکيل داد، اين کميته در 23 اکتبر سال 1863 با دعوت از 31 هيئت از 16 کشور به ايجاد صليب سرخ با نشان صليبی سرخ بر روی زمينه ای سفيد - معکوس پرچم سوئيس، زادگاه هانری دونان- رأی داد و کميته بين المللی صليب سرخ تاسيس شد. در سال 1867 دولت عثمانی از پذيرش نشان صليب سرخ سر باز زد و نشان هلال سرخ بر روی زمينه سفيد را به کار برد که معکوس پرچم اين کشور است و ساير کشورهای اسلامی نيز به دنبال آن از نشان هلال احمر استفاده نمودند. هانری دونان در سال 1887 با گمنامی تمام به روستای هايدن سوئيس وارد شد و تا پايان عمر در آن جا ماند. او در سال 1910 در سن 82 سالگی در روستای هايدن ديده از جهان فرو بست.

هلال احمر - آتش نشانی شهرداری شهریار

کميته بين المللی صليب سرخ ( ICRC) :

در حال حاضر محل و مقر اصلی کميته بين المللی صليب سرخ در شهر ژنو کشور سوئيس قرار دارد و اين کميته در زمينه های مختلف بشر دوستانه نظير – امداد رسانی - جستجوی مفقودين هماهنگی با ساير سازمانهای بين المللی و توسعه حقوق انسان دوستانه در مناطق جنگی فعال است.

فدراسيون جمعيتهای صليب سرخ و هلال احمر:
اين تشکيلات توسط يک آمريکايی به نام هانری دويسون جهت ياری رساندن به جمعيتهای ملی در زمينه بلايا و سوانح در هشتم مي سال 1919 در شهر پاريس تاسيس گرديد. خدمات اين فدراسيون بدون در نظر داشتن تبعيض نسبت به نژاد - مليت - اعتقادات مذهبی و ... با کمک جمعيتهای ملی در اختيار آسيب ديدگان قرار مي گيرد و ماموريت آن عبارت است از: (بهبود زندگي مردم آسيب پذير با کمک بسيج توان انسانيت).
جمعيتهای ملـــّی     NATIONALS


جمعيتهای ملی NATIONAL  SOCIETY
محورهای اصلی فعاليت جمعيتهای ملی عبارتند از:
1-    حمايت از آسيب ديدگان نظامی يا غير نظامی.
2-    آمادگی در برابر سوانح.
3-    پاسخگويی به سوانح (امداد رسانی و مديريت سوانح).
4-    کمک به بهبود بهداشت و سلامت جامعه.
5-    گسترش اصول هفتگانه صليب سرخ و هلال احمر.



دانلود متن کامل جزوه امداد و نجات واحد آموزش امداد هلال احمر شهریار

مرور کلی

تخمین زده می شود که سالانه 5 میلیون مارگزیدگی در سراسر جهان اتفاق می افتد که مسؤل 000/125 مرگ در طول سال می باشد، مارگزیدگی  خصوصاً در مناطق گرمسیری و نواحی که  قطب کشاورزی است بوفور دیده می شود، زیرا در این مناطق تعداد زیادی مار در همزیستی با انسان بسر می برند.

برخلاف شهرت بدی که مارها در حمله به انسان دارند، باید دانست که اکثریت مارها بیش از آنچه شما از آنها می ترسید از شما می ترسند و فقط چند گونه مثل شاه کبری
(King Cobra) و (Black mambas که نوعی مار افریقایی است ) بدون اینکه تحریک شوند گاهی به سمت انسان حمله می کنند.

مارها جانورانی گوشتخوار و خونسرد هستند و در دمای 32-25 درجه در فعالترین حالت خود بسر می برند و در هوای سرد نمی توانند خود را فعال نگه دارند. غذای مارها، حشرات، پرندگان، پستانداران کوچک، سایر خزندگان و حتی سایر مارها می باشند. از حدود 3000 گونه مار در سطح جهان فقط 400 گونه آنها سمی بوده ولی فقط اینها برای انسان خطرناک نیستند چون بعضی از مارهای غیرسمی شکار خود را با پیچیدن به دور قفسه سینه جاندار و اعمال فشار و انقباض و شکستن قفسه سینه حیوان که باعث جلوگیری از تنفس جاندار و یا ایجاد ایست قلبی می شود، در دام می اندازند. بعضی از مارها هم پس از بدام انداختن شکار و بدندان گرفتن آنها، شکار را بطور کامل می بلعند. سم مار در حقیقت نوع تغییر یافته بزاق دهان مار است که از غدد بزاقی تغییر یافته برای این کار تولید می شود و از طریق دندانهای توخالی جلوی دهان مار به بدن جاندار تزریق می گردند. سم مار احتمالاً کمک به هضم شیمیائی بدن شکار نیز می کند.. در سم مار تعداد زیادی مواد شیمیایی وجود دارد که هر کدام به قسمتی از بدن جاندار آسیب می رساند و بطور  خلاصه این مواد شیمیائی به 4 دسته تقسیم می شوند.

1-            سموم سلولی (Cytotoxins ) : که باعث آسیب موضعی بافت در محل گزش می شوند.

2-            سموم خونی ( Hemotoxins ) : باعث خونریزی داخلی می شوند.

3-            سموم عصبی ( Neurotoxins ) : روی سیستم عصبی اثر می گذارند.

4-            سموم قلبی (Cardiotoxins  ) : مستقیماً قلب را تحت تأثیر قرار می دهند.

دو خانواده بزرگ مارها مسوؤل اکثر موارد مارگزیدگی می باشند.

1.      خانواده الاپیده( Elapidae ) که شامل مار کبری (Cobra) و mambas (نوعی مار افریقایی) و مار مرجانی  (snake Coral) می باشند.

2.      خانواده کروتالیده( Crotalidae) که شامل انواع افعی ها مثل: مار زنگی(Rattle  snake ) و افعی های سر خنجری (Lance-headed viper   ) و غیره می باشند.

مارگزیدگی - آتش نشانی شهرداری شهریار

 

علائم و نشانه های بیمار مار گزیده:

گزش توسط مار می تواند از یک زخم سوراخ مانند کوچک و ساده تا بیماری تهدید کننده حیات و مرگ را باعث شود. همیشه باید این نکته را مد نظر داشت که علائم اولیه متعاقب گزش
می توانند گمراه کننده باشند و گاهی قربانی در حالیکه علائم قابل توجه اولیه ندارد،ناگهان بطرف شوک و مشکلات تنفسی سوق پیدا می کند.

علائم مارگزیدگی را می توان به 5 دسته تقسیم کرد:

1.     اثرات موضعی: گزش توسط افعی ها و بعضی مارهای خانواد کبری می تواند دردناک باشد که اکثراً با تورم شدید و ایجاد خونریزی های موضعی در ناحیه گزش همراه است. البته در مورد بعضی از مارهای کبری این اثر موضعی آنقدر شدید است که بافت اطراف محل گزش دچار مرگ و نابودی می شود.

2.     خونریزی: خصوصاً افعی ها و بعضی از مارهای خانواده الاپیده می توانند باعث ایجاد خونریزی در  اعضای داخلی مثل روده ها و حتی خونریزی مغزی شوند. گاهی خونریزی از محل گزش بوده و یا فرد از دهان و زخمهای قدیمی خود دچار خونریزی خودبخود می شود که اگر به این موضوع توجه نشود بیمار بطرف شوک و حتی مرگ می رود.

3.     اثرات سیستم عصبی: خصوصاً مارهای گروه الاپیده و بعضی مارهای دریائی
می توانند مستقیماً روی سیستم عصبی اثر کنند. خصوصاً مارهای Cobra و mamba  که از طریق عصبی باعث فلج عظلات تنفسی شده که اگر درمان نشود می تواند سریعاً کشنده باشد. علاوه بر آن مارها با اثر روی سیستم عصبی می تواند باعث مشکلات بینائی، اختلالات گفتاری و مشکلات حسی مثل حالت گز گز و مورمور( Numbness) شود.

4.     مرگ عضلانی : سم بعضی از مارها مثل افعی راسل ( Russell?s viper ) ، مارهای دریائی و بعضی مارهای خانواده الاپیده استرالیائی می توانند مستقیماً باعث مرگ عضلات در چندین نقطه بدن شوند. قطعات مرده سلولی نیز می توانند وارد جریان خون شده و به کلیه رسیده و باعث مسدود شدن سیستم کلیوی شوند، که بعنوان صافی و تصفیه کننده خون عمل می کنند، که این خود
می تواند باعث نارسائی کلیوی شود.

5.     اثر روی چشم : بعضی از مارها مثل مار کبری می توانند زهر خود را بطرف چشمان قربانی پرتاب کرده با پاشیده شدن سم روی چشم باعث درد و آسیب به این اندام حساس شوند.


چه موقع باید بدنبال مراقبتهای پزشکی بود.

هر قربانی مار گزیدگی باید در بخش اورژانس بیمارستان بستری شود، مگر اینکه مار از نوع غیر سمی تشخیص داده شود. اشتباه در شناسائی مار بعنوان غیرسمی می تواند یک خطای بزرگ و غیر قابل جبران باشد. البته اگر نوع مار غیرسمی تشخیص داده شد بیمار احتیاج به مراقبت از ناحیه زخم خود داشته و علاوه بر آن اگر در طول 5 سال گذشته واکسن یادآور کزاز تزریق نکرده، باید این واکسن را نیز تزریق کند، ولی با توجه به اینکه مارها باعث بیماری هاری نمی شوند، گزش توسط مار نیازی به انجام اقدامات پیشگیرانه برای جلوگیری از هاری ندارد.



درمان مارگزیدگی

الف : اقدامات اولیه در محل حادثه یا منزل

1.      پس از گزش توسط مار ، اولین اقدام جلوگیری از گزش ثانویه همان فرد یا گزش افراد دیگر است . بیاد داشته باشید که مارها می توانند تا چندین قربانی خود را پیاپی نیش بزنند ( تا زمانی که سم آنها به اتمام برسد) .

2.      سعی کنید مار را شناسائی و یا حداقل خصوصیات کلی ظاهری آنرا بخاطر بسپارید که این کار می تواند در کمک به پزشک برای تشخیص نوع مار مفید باشد. البته این کار باید به شرطی انجام پذیرد که فرد در معرض گزش ثانویه قرار نگیرد.

3.      سعی کنید قربانی را سریعاً به یک مرکز اورژانس پزشکی برسانید مگر اینکه کاملاً مطمئن هستید که مار غیرسمی بوده است.

4.      مراقبتهای پزشکی و کمکهای اولیه را در حد توان برای قربانی انجام دهید این اقدامات شامل :

-           هرگونه وسیله ای که می تواند باعث فشار روی اندام متورم گزیده شده شود مثل انگشتر، حلقه و ... باید بیرون آورده شود چون اگر تورم اندام پیشرونده باشد این وسائل باعث قطع جریان خون به منطقه گزیده شده می شوند.

-           اگر شما در ناحیه دور افتاده بوده که انتقال قربانی به مرکز اورژانس بطول خواهد انجامید شما باید از یک آتل (Splint  ) برای بی حرکت کردن اندام گزیده شده استفاده کنید ولی هرگاه که از آتل استفاده می کنید باید بخاطر داشته باشید که اگر ورم اندام خیلی شدید شود، آتل خودش بعنوان یک وسیله فشارنده عمل کرده می تواند باعث قطع جریان خون اندام شود، پس مکرراً انگشتان اندام مورد نظر، معاینه شود و از گرم بودن و رنگ صورتی آنها که نشانه های وجود جریان خون است اطمینان حاصل نمائید، ولی اگر اندام حالت گز گز و مورمور داشت و حالت دردناک پیدا کرد و بی رنگ شد یعنی جریان خون دچار اختلال شده است باید آتل سریعاً باز شود.


-             اگر شما توسط یک آلاپید خطرناک گزیده شده و مشکلات موضعی زخم خیلی شدید نیست، می توانید از یک بی حرکت کننده فشاری (Pressure Immobilzer) استفاده کنید. این تکنیک که خصوصاً برای مارهای دریائی و الاپیدهای استرالیائی استفاده می شود، با پیچیدن یک باند بر روی محل گزش و قسمتهای بالاتر آن انجام می شود و سفتی این باند مثل بانداژی است که بدور مچ پای پیچ خورده استفاده می گردد. پس از انجام این کار عضو گزیده شده توسط یک آتل بی حرکت می شود.

این تکنیک می تواند از اثرات تهدید کننده حیات سم بر روی ارگانهای مختلف بدن کم کرده و یا آنرا به تأخیر بیندازد ولی ممکن است آسیب موضعی محل زخم را شدیدتر کند.

5.      دو اصل کلی را دربرخورد با بیمار مارگزیده را بخاطر داشته باشید:

-          اول اینکه بیمار مار گزیده باید هرچه سریعتر به مرکز اورژانس رسانده شود تا بتواند از سرم ضد مار (Antivenom Serum ) استفاده کند، زیرا  این ترکیب می تواند حافظ جان فرد مارگزیده شود.

-          اندام گزیده شده باید تا آنجا که ممکن است حرکت نداشته باشد از آن استفاده نشود تا جذب سم در اندام به تأخیر افتد.

?        چه اقداماتی در برخورد با بیمار مارگزیده  نباید انجام  داد.

0.     هرگز محل گزش را شکاف نداده و از مکنده نیز استفاده نکنید، زیرا هیچ کدام از این دو کار ( گرچه قبلاً توصیه می شدند) اثر قابل توجهی بر خروج سم نداشته و فقط باعث افزایش آسیب موضعی محل زخم می شود.

1.     هرگز از یخ استفاده نکنید زیرا یخ قادر به غیر فعال کردن سم مار نبوده و فقط می تواند باعث سرما زدگی عضو شود.

2.      هرگز از الکل و مشروبات الکلی در بیمار مار گزیده نباید استفاده کرد، گر چه الکل درد را کاهش می دهد ولی بخاطر اثر گشاد کنندگی عروق باعث افزایش جذب سم از محل گزش می شود.

3.     هرگز از باندهائی که محکم و بسیار سفت(تورنیکه)در بالای زخم بسته می شود استفاده نکنید، زیرا اولاً سود ثابت شده ای ندارد و  ثانیاً می توانند باعث افزایش آسیب موضعی به اندام شده و به قیمت از دست دادن اندام بیمار تمام شود.



الف : اقدامات درمانی در مرکز اورژانس

-          پزشکان ابتدا بر روی علائمی که می توانند جان بیمار را به خطر بیندازند، تمرکز
می کنند. هرگونه مشکل تنفسی باید جدی گرفته شود و اگر لازم شد لوله تنفسی در گلوی بیمار کار گذاشته شده و حتی به دستگاه تنفس مصنوعی (ونتیلاتور) وصل می شود تا به تنفس بیمار کمک شود و اگر بیمار دچار شوک شد، باید برای بیمار مایعات داخل عروقی و سایر درمانهای لازم تجویز شود تا خونرسانی به اندمهای حیاتی ادامه یابد.

-          پزشکان در بیمار گزیده شده ای که علائم قابل توجهی دارد، سرم ضد مار(Antivenom ) را تجویز می کنند، که می تواند درمان نجات دهنده جان بیمار باشد ولی چون بعضی افراد به این سرم حساسیت دارند، احتمال ایجاد واکنشهای حساسیتی و حتی شوک نیز وجود دارد که باید درمانهای اورژانسی برای مقابله با این حالت نیز در دسترس باشد (مثل وجود اپی نفرین که داروی اصلی برخورد با بیمار دچار شوک حساسیتی است و سایر داروهای لازم ).

-          البته سرم ضد مار یک عارضه جانبی دیگر هم دارد که بنام ? بیماری سرم ? معروف است و 10- 5 روز بعد از تجویز سرم اتفاق می افتد و علائم آن شامل : تب، درد مفاصل، خارش، بزرگی غدد لنفاوی، خستگی و ... می باشد که گرچه این حالت نوعی از واکنشهایی حساسیتی است ولی هرگز تهدید کننده حیات نیست.

-          حتی مارگزیدگانی که علائم قابل توجهی ندارد گرچه نیاز به سرم ضد مار ندارند ولی باید برای چندین ساعت تحت نظر باشند و حتی بعضی از آنها احتیاج به بستری شدن در بیمارستان پیدا می کنند.

-          باید زخم بیمار تمیز شده و بدنبال دندان شکسته و یا سایر مواد آلوده کننده زخم بود. بعضی از زخمها نیاز به آنتی بیوتیک برای جلوگیری از عفونت زخم دارند و اگر در 5 سال گذشته بیمار واکسن کزاز نزده باشد باید واکسن دریافت کند.

-          در موارد نادر بیمار مار گزیده احتیاج به مشاوره با جراح پیدا می کند. گاهی در اثر مارگزیدگی اندام بیمار آنچنان ورم می کند که عضلات، سرخرگها و اعصابی که در داخل آن محدوده از اندام وجود دارند، تحت فشار قرار گرفته و سرانجام خونرسانی عضو دچار اختلال می شود و با قطع خونرسانی، عضو دچار اختلال می شود، بیمار احساس درد شدیدی در اندام خود و همچنین احساس گزگز و مورمور می کند و در نهایت اندام سفید رنگ شده و سرد می شود که اگر سریعاً این حالت درمان نشود و اندام  بیمار از دست خواهد رفت و باید قطع شود.

مراحل  ابتدائی این حالت اگر با بالا نگه داشتن اندام و سایر درمانها کنترل نگردد،نیاز است جراح پوست و بافت زیر آن را شکاف دهد تا فشار از روی عضلات، اعصاب و سرخرگها برداشته شده و این کار می تواند از نابود شدن عضو جلوگیری کند.



اقدامات بعدی

پیگیری :

هر بیمار مار گزیده ای که از بیمارستان مرخص می شود باید بداند که به محض اینکه علائم بدتری پیدا کرد، باید سریعاً به بیمارستان آورده شود این علائم شامل : اختلال تنفس ، اختلال در وضعیت ذهنی، شواهد خونریزی بدتر شدن درد و بدتر شدن ورم عضو است.

همانطور که پیشتر گفته شد  بعضی از افرادی که سرم ضد مار دریافت می کنند ،10- 5 روز بعد دچار تب، درد مفاصل، کهیر ، ... می شوند که به ? بیماری سرم ? معروف است و تهید کننده حیات نیست ولی احتیاج به مراقبتهای پزشکی دارد.

همچنین بیماران مارگزیده (خصوصاً قربانیان مار زنگی) در چند هفته اول پس از گزش باید پزشک خود را قبل از اقدامات جراحی (چه اورژانسی و چه اعمال جراحی با وقت قبلی) مطلع کنند زیرا گزش بعضی از مارها، اختلالات انعقادی خون را تا چند هفته بعد نیز بدنبال دارد.

پیشگیری :

1.      هرگز قصد آزار، دستکاری و یا گرفتن مارها خصوصاً مارهای با ظاهر سمی را نداشته باشید و به این ترتیب آنها را در حمله به خود تحریک نکنید.

2.      بیاد داشته باشید که مارها از شما بیشتر می ترسند تا شما از مارها. پس در صورت مواجهه با مار بجای حمله بطرف مار به او شانس فرار از محل را بدهید و به این ترتیب از گزش خود جلوگیری کنید.

3.      در هنگام کار در محلهائی که احتمال وجود مار هست، پوشیدن پوتینهای بلند و یا استفاده از دستکش در هنگام کارهائی مثل جمع کردن هیزم و ... استفاده از شلوار بجای شلوراک و مراقبت از اینکه دست یا پای خود را در چه محلی می گذارید می تواند تا حدی از شدت گزشها کم کند.

عاقبت بیمار مار گزیده:

همانطور که قبلاً نیز ذکر شد اکثریت گزشها توسط مارهای غیر سمی می باشد که این گروه فقط نیاز به مراقبت از زخم و تزریق واکسن کزاز دارند و خطر جدی برای حیات به حساب نمی آ یند.

اما در گروه گزشهای مارهای سمی نیز باید دانست که تمام گزشها با تزریق سم همراه نیست حدود 20% گزش توسط مار زنگی و سایر افعی ها و حتی در صد بیشتری از گزشها در خانواده الاپیده بدون تزریق سم بوده که این نوع گزش که ? گزش خشک ? نامیده می شود نیز اساساً مانند گزش مار غیر سمی درمان می شوند.

در مورد سایر گزشهای مارهای سمی که همراه با تزریق سم است، در صورتی که سریعاً به مرکز اورژانس رسانده شوند نیز خطر بر طرف خواهد شد برای مثال در کشور آمریکا حدود 8000 گزش با مار سمی در طول سال رخ می دهد که 10 مورد مرگ در سال را باعث می شوند که موارد مرگ هم بخاطر تأخیر در مراجعه به مراکز اورژانس بوده است. در مورد مارهای سمی خصوصاً خفیف بودن علائم اولیه نباید فرد را فریب دهد و خود را بی نیاز از اقدامات درمانی ببیند و باید بدون توجه به شدت علائم و بدون تأخیر در جستجوی مراقبتهای پزشکی برآید .

و سرانجام در سالمندان و در کودکان و کسانیکه بیماری طبی همزمان دیگری نیز دارند، مار گزیدگی علائم بیشتری را باعث شده و خطر بیشتری دارد.

مارگزيدگی :
مارگزيدگی از مواردی است كه خيلی بايد در مورد آن هوشيارانه و با دقت عمل كرد چرا كه هر گونه غفلت ممكن است منجر به عوارض خطرناكی برای فرد مسموم شود . مارها انواع گوناگونی دارند كه از اين بين تنها تعداد معدودی سمی و خطرناك هستند . به ياد داشته باشيد كه حتي مارهای سمی نيز تنها برای دفاع از خود يا به قصد شكار از نيش و سم خود استفاده می كنند .
مارهای سمی به گروه بزرگ تقسيم مي شوند :
1- خانواده ی مارهای مرجانی شامل مار مرجانی , كبری , ماهبا و غيره
2- خانواده ي افعی ها از جمله افعی , مارزنگی و غيره
نكته : هرگونه مارگزيدگی را بايد سمي تلقی كرد مگر خلاف آن ثابت شود .
بنابراين لازم است مصدوم را حتماً و در اسرع وقت به مراكز درمانی منتقل كنيم تا تحت مراقبت های لازم قرار گيرد .
همانطور كه ميدانيد كليه مارها سمی نبوده و در واقع به دو دسته سمی و غير سمی تقسيم مي شوند . مارهاي سمی خود از نظر ميزان سمی بودن يكسان نبوده و با هم فرق دارند . همچنين از نظر شكل ظاهر نيز مارهاي سمی و غير سمی تفاوتهای آشكاری دارند كه برخی از آنها در جدول آورده شده اند . مارهای سمی و غير سمی تفاوتهايی دارند كه از جمله آنها مي توان به موارد زير اشاره كرد :
1- مردمك چشم مارهای سمی به صورت بيضي ( خطی ) و شبيه مردمك چشم گربه است . ولي مردمك چشم مارهای غير سمی گرد و مدور است . نكته : مار مرجاني كه از خطرناك ترين مارهای سمی است مردمك مدور دارد .
2- سر مارهای سمی مثلثی شكل است و با بدن مار زاويه دارد , ولی سر مارهای غير سمی به صورت نيمه بيضی است و در واقع بدن مارهای غير سمی شبيه كرم خاكي است . نكته : سر مار مرجانی مثلثی نبوده ولي اين مار از انواع سمی است .
3- مارهای سمی برای نيش زدن از دو دندان نيش استفاده مي كنند و محل گزش معمولاً با يك يا دو سوراخ ( يا زخم ) مشخص می شود . اما در مارهای غير سمی دندان ها متعدد هستند و در دو رديف هلالی قرار می گيرند .
4- حلقه های دْم مارها در انواع سمی منفرد است , ولی در مارهای غير سمی به صورت يك رديف دوتايی در كنار هم ديده می شود .
5- در پايين چشم مارهای سمی يك حفره ی كوچك وجود دارد كه در مارهای غير سمی ديده نمی شود .

مشخصه  
مارهای سمی مارهای غير سمی
حفره بين چشم و بينی دارند ندارند
مردمك چشم بيضوی شكل گرد
شكل سر
مثلثی شكل و پوشيده از پولكهاي ريز ــــــــ
طول مار كوتاهتر طويل تر
دندان نيش و پيش بلند كوتاه

مارگزیدگی - آتش نشانی شهرداری شهریار

علائم و نشانه ها و بررسی بيمار :
•     مشاهده مار
•    مشاهده ی سوراخ يا زخم در محل نيش زدگي .
•     درد در محل گزيدگی , درد و سوزش شديد است .
•    تورم , با گذشت زمان , تورم به سمت قسمت مركزی اندام و به طرف تنه ی فرد پيشرفت مي كند .
•    قرمزی پوست و بروز تاول قرمزی و تورم عروق لنفاوی در عضو گزيده شده و پيشرفت اين قرمزی و تورم به سمت قسمت های مركزی بدن . لبه های اين ناحيه بسيار دردناك و نسبت به لمس حساس می باشند .
•    تهوع , استفراغ , سرگيجه و احساس ضعف
•    كاهش فشار خون
•    تب , لرز و تعريق
•    سوزن سوزن يا كرخت شدن نوك انگشتان و اطراف لب و دهان
•    خونريزی از بيني , وجود خون در ادرار يا مدفوع
•    تند شدن تنفس يا تنگي نفس
•    افزايش نبض
•    مشكل بينايی
هنگامي كه كسي توسط مار سمي مورد گزش قرار مي گيرد، علائمی در او ظاهر می شود كه بسته به نوع سم و ميزان ورود آن به بدن به دو گروه خفيف و شديد تقسيم می شود :

نوع                                                    
علائم
خفيف تورم، تغيير رنگ، درد كم، احساس قلقلك، ضربان سريع، ضعف عمومی ، تهوع، استفراغ، اختلال ديد
شديد
تورم سريع و كرختی بدن، درد، مردمك سنجاقی، به خود پيچيدن، هذيان، شوك، تشنج، فلج، عدم وجود نبض   

علائم و نشانه های زهرآگين شدن و سرعت تظاهر به آنها به عوامل زير بستگي دارد :
1- اندازه مار                              
2- محل , تعداد و عمق گزيدگی                
3- مقدار زهر تزريق شده             
4- حساسيت فردي نسبت به زهر             
5- سن و وزن مصدوم                                
6- سلامتی عمومی عضو
7- نوع و تعداد ميكروارگانيسم موجود در حفره دهانی مار
در بررسی بيمار , ابتدا به دنبال اثرات دو دندان روی پوست مصدوم بگرديد . البته ممكن است فقط يكي از دندان ها در پوست فرو رفته باشد .گاه نيز يكي از دندان های مار در حمله به هدف قبلي شكسته است . اين نيز ممكن است كه مار در مرحله پوست اندازی بوده , و بيشتر از دو دندان داشته باشد .
كمكهاي اوليه
در ابتدا پس از ارزيابی محل حادثه و استفاده از لباس و كفش مناسب جهت جلوگيری از مارگزيدگی , مصدوم را از محل حادثه دور كنيد . ( البته در صورت عدم وجود خطر ,  بي حركت نگه داشتن مصدوم در اولويت قرار دارد )
اكثر گزيدگی ها در ناحيه دست و پاها اتفاق مي افتد . بنابراين توصيه می شود ( در مورد مارهايی كه سم آنها از طريق اختلال در عملكرد دستگاه عصبی عمل می كند , مانند مار كبری و مار مرجانی ) با استفاده از پارچه يا باندی كه حدود 4 تا 5 سانتی متر عرض داشته باشد , بالا و پايين محل گزيدگی را ببنديد , كه البته اين كار بايد با رعايت اصول انجام شود . باند يا پارچه را طوری ببنديد كه يك انگشت براحتی از زير آن عبور كند و مانع مصدود شدن خون سرخرگی نشود .
توجه :  در صورتی كه محل گزش در نزديكی مفاصل است , از قرار دادن نوار در دو سمت مفصل خودداری كنيد و نوار مورد نظر را فقط در بالای زخم ( سمتی كه به تنه مصدوم نزديك تر است ) ببنديد .
انتهای زخمی را پايين تر يا هم سطح قلب قرار دهيد . زيور آلات , ساعت يا لباس های تنگ را از اندام گزيده شده خارج كنيد .
استفاده از دستگاه پمپ مكنده ی مخصوص در 30 دقيقه اول مارگزيدگی توصيه مي شود . در صورتی كه پس از 5 تا 10 دقيقه بعد از گزيدگی به بيمار رسيديد , توسط ساكشن كردن می توانيد 25-50% زهر را خارج كنيد . در صورت در اختيار داشتن محلول آنتي سپتيك يا صابون سطح زخم را با آن شستشو دهيد .

دستگاه مکش زهر مار - آتش نشانی شهرداری شهریار دستگاه مکش زهر مار - آتش نشانی شهرداری شهریار

شكل بالا : دستگاه پمپ مكنده مخصوص
در نقطه گزيدگی و درست با همان عمقی كه نيش مار فرو رفته است ( معمولاً خيلي سطحي و حدود 4 ميلي متر ) يك برش خطی بدهيد . هيچگاه روی ناحيه را برش ضربدري ندهيد زيرا اين كار ريسك بريده شدن اعصاب و عروق خوني را افزايش مي دهد .
زخم بايد حدود 20 دقيقه ساكشن شود . در صورتي كه نجات دهنده خود زخم بازی در دهان يا اطراف دهان داشته باشد , بايد از اين كار اجتناب نمايد . مايع زخم كه توسط ساكشن دهانی خارج می گردد , بايد مرتباً دور ريخته شود . با اين حال اگر احتمالاً بلعيده شد , جای نگراني نيست , زيرا زهر در معده بی اثر می شود .
در صورت امكان اطلاعات صحيحی در مورد شكل مار به دست آوريد . هرگز به بيمار اجازه ندهيد كه راه برود .  مصدوم را سريعاً به مراكز درمانی منتقل كنيد .
نكته : استفاده از كمپرس سرد در مار گزيدگی ممنوع است .
نكته :  سم بعضی از مارها ( مثل مار كبرا و مار مرجانی ) بر روی سيستم عصبی اثر می گذارد و با فلج كردن عضلات تنفسی باعث خفگی و مرگ فرد می گردد . ارايه ی كمك های اوليه مناسب , به ويژه انجام تنفس مصنوعی ( احيای قلبی – ريوی ) در نجات زندگی اين افراد از اهميت خاصی برخوردار است .
توجه : چون مارگزيدگی در هر كشور و ناحيه با مارهای خاص آن منطقه جغرافيايی اتفاق مي افتد , برای اطلاع صحيح از انواع مارهای موجود در منطقه و نحوه ارايه ی كمك های اوليه بهتر است با مسئولين مربوطه مثل مقامات سازمانهای بهداشتی , سازمان دامپزشكی , سازمان مراتع و جنگلبانی و ... تماس بگيريد و اطلاعات لازم را از آنها جويا شويد .


عقرب گزیدگی - آتش نشانی شهرداری شهریار


عقرب گزيدگی
عقرب ها (Scorpion) وابسته به عنكبوتيان هستند . در دنيا گونه های متعددی عقرب وجود دارد كه تنها تعدادی محدود براي انسان خطر ناك هستند . عقرب بيشتر در آب هوای گرم و شب ها فعال هستند و به اين علت رعايت نكات ايمنی در مورد جلوگيری ار عقرب گزيدگی به خصوص در مناطق گرمسيری و به هنگام تاريكی هوا اهميت دارد . (مثل پوشيدن جوراب ، شلوار و كفش مناسب ، تكان دادن كفش و لباس قبل از پوشيدن و  غيره  )
سم يك نوع عقرب به نام سنتروروئيد اسكالپچراتوس (Centruroides Sculpturatus) شديداً كشنده است (عقزب كوچك و زرد رنگ با يك توبركول كوچك روی پشت , و به طول 2.5 تا 7.5 سانتي متر , كه به آن عقرب جرار نيز گفته مي شود ) .
نكته : خطرناك ترين عقرب در ايران عقربی است به نام گارديم كه محل زيست  آن خوزستان است .
علايم و نشانه ها
پس از چند دقيقه از گزش عقرب كه عموماً در اندام ( دست و پا ) اتفاق می افتد علايم زير مشاهده می شود:
•    درد , تاول , قرمزی , تورم
با گذشت چند ساعت از گزش ، ممكن است علايم زير در فرد مشاهده شود :
•    تند شدن نبض
•    بالا رفتن فشار خون
•    سرگيجه ، حالت تهوع و استفراغ
•    بی اختياری ادرار و مدفوع
•    تنگي نفس
•    تشنج
•    افزايش ترشح بزاق
عقرب گزيدگی اغلب خطرناك نيست و تنها باعث بروز علايم و نشانه ها موضعي در محل گزش می گردد. با اين وجود بايد كمك های اوليه ضروری را برای مصدومين انجام داد و خطرناك بودن يا نبودن عقرب و شدت مسموميت را به كادر درمانی و پزشك واگذار كرد .

عقرب گزیدگی - آتش نشانی شهرداری شهریار


كمك های اوليه
•     ارزيابی صحنه حادثه ، دور كردن يا پرهيز از خطر ، در خواست كمك در صورت لزوم
•     ارزيابی اوليه مصدوم و انجام مراحل ABC و ديگر كمك های اوليه ضروری در صورت لزوم
•     بي حركت نگه داشتن مصدوم و ثابت نگه داشتن عضو گزيده شده
•     كمپرس سرد ( نكته از گذاشتن يخ به صورت مستقيم بر روی اندام خودداری كنيد . )
•    استفاده از دستگاه مكنده مخصوص جهت خارج كردن سم ( در صورت عدم وجود دستگاه مكنده مخصوص , استفاده از ساكشن و يا  مكيدن محل گزش توسط دهان مي باشد ).
•    انتقال سريع به مركز درمانی
در برخی موارد و در صورت شديد بودن مسموميت در مراكز درمانی از پادزهر سم عقرب براي خنثی سازی سم و درمان فرد استفاده می شود .البته اين كار بايد با دستور پزشك و تحت نظارت مستقيم او انجام شود .
در مورد بريدن و مكيدن محل زخم با دهان توافق نظر وجود ندارد . بعضي صاحب نظران با اين كار مخالف هستند و عده ای استفاده از اين روش را مجاز می دانند .
در برخي از كتب بستن بالای محل گزش با هدف تاخير در جذب سم توصيه شده است . برای اين كار بايد :
1-  از پارچه , باند يا يك وسيله ی مناسب ديگر با عرض حداقل چهار تا پنج سانتی متر استفاده كنيد .
2-  پارچه , باند يا وسيله مورد نظر را حدود پنج سانتی متر بالاتر از محل گزش ( يعنی قسمتی از اندام كه به تنه مصدوم نزديك تر است ) ببنديد .
3-  پارچه يا باند بايد به حدی محكم بسته شود كه تنها باعث كندشدن جريان لنف و خون سياهرگی در اندام مربوطه گردد . توجه داشته باشيد كه اين كار به هيچ وجه نبايد باعث اخلال در جريان خون سرخرگی اندام مبتلا گردد . به اين منظور , پارچه يا باند بايد به صورتی بسته شود كه يك انگشت به راحتي از زير آن عبور كند و همچنين باعث قطع نبض در نقاط انتهايی اندام مبتلا نگردد.
توجه : در صورت نزديك بودن مراكز درماني بهتر است بدون فوت وقت و انجام اقدامات اضافی مصدوم را هر چه سريعتر به مراكز درمانی منتقل كنيد .
گزيدگی عقرب در افراد پير , كودكان , نوزادان و افراد مصدوم خطرناك تر است . همچنين اگر گزش متعدد يا نزديك سر و صورت يا گردن مصدوم باشد , خطزناك تر از گزش اندام ( دست و پا ) خواهد بود . به ياد داشته باشيد كه علايم گزيدگی با عقرب " گارديم " در ابتدا بسيار خفيف و ناچيز است و همين مسئله اغلب باعث عدم مراجعه به موقع فرد به مراكز درماني مي گردد . اما مراجعه به مراكز درمانی لازم و ضروری است و تاخير مي تواند منجر به بروز علايم مختلف مسموميت , از بين رفتن بافت های بدن در محل گزش يا حتی در موارد شديد منجر به مرگ فرد گردد .


هوز های آتش نشانی

هوزها یا لوله های آب آتش نشانی از عوامل اصلی و حساس مبارزه با حریق بوده و می بایستی حداکثر دقت درباره انتخاب و نگهداری آنها بعمل آید . اهمیت موضوع موقعی معلوم میگردد که در موقع مبارزه با آتش سوزی بعلت عدم توجه که قبلا نسبت به آنها اعمال گردیده در اثر پاره شدن یا اشکالات دیگر از عهده انجام وظیفه بر نیامده و عملیات را با شکست مواجه میسازد.ترکیدن حتی یک هوز میتواند خسارات جانی و مالی زیادی در ژی داشته باشد.
پس برای آنکه در سرویس بودن هوزها در هر زمانی تضمین گردد  در موقع خرید  رعایت استانداردهای لازم و دقت کافی از لحاظ مرغوبیت جنس و سوابق شرکت سازنده ، مقاومت در مقابل فشار و حرارت ، نوع تار و پود ، وزن ، بافت ، رنگ ضد حرارت ، ضد سایش ، مرغوبیت لاستیک داخلی و همچنین نگهداری در جای مناسب و رعایت استفاده صحیح و ... انجام گیرد.
هوز:
لوله های ابرسانی در آتش نشانی که از الیاف مخصوص با ترکیبات نایلونی تهیه شده اند.
بازرسی و آزمایش هوزها:
کلیه هوزهای آتش نشانی می بایستی بشرح زیر مورد آزمایش قرار گیرند.
آزمایش در مقابل فشار :
این آزمایش که برای اطمینان از مقاومت هوز در مقابل فشار آب می باشد بایستی در طی سال و بدفعات بشرح ذیل انجام گیرد :
1.    هوزهای موجود در ماشین آتش نشانی هر ماه یک مرتبه
2.    بعد از استفاده در هر آتش سوزی و بازگشت به ایستگاه
3.    بعد از استفاده در تمرین و بازگشت به ایستگاه
4.    بعد از هر نوع تعمیر آنها

 

آتش نشانی شهرداری شهریار - دانستنیهای آتش نشانی


طریقه آزمایش

بیش از یک هوز را بهم وصل کرده Male  (نری) هوز را به هایدرانت (Hydrant) سیستم لوله کشی آتش نشانی  و یا به خروجی ماشین آتش نشانی متصل کرده  و Female  (مادگی) آن را به یک نازل وصل وصل کرده  و فشار را بالا میبرند .  هوز به قطر  5/1 اینچ را با فشار 120 پوند بر اینچ مربع و هوز به قطر 5/2 اینچ را با فشار 150 پوند بر اینچ مربع آزمایش میکنند. فشار آب را باید بتدریج زیاد نمود تا زمان لازم برای انبساط لوله وجود داشته  و صدمه ای به آن وارد نگردد و بتوان نشتی ، تغییر شکل و حرکت کوپلینگ ها را در نظر گرفت . مدت زمانی که هوز بایستی تحت فشار باشد حداکثر 5 دقیقه و حداقل 1 دقیقه می باشد.

از هوزهای معیوب بعد از تعمیر برای تمرین و آموزش استفاده گردد.

کلیه هوزریل های نیز هر ماه با فشار 120 پوند بر اینچ آزمایش شوند بایستی در موقع آزمایش هوزریل کاملا باز شود .

عواملی که به هوز نرم صدمه می زنند:
• فشار بسیار زیاد
• عبور وسیله نقلیه از روی آن
• تماس با اشیاء تیز و برنده
• عبور از نقاط بسیار گرم
• تماس با مواد شیمیایی
• ضربه زدن به هوز
• پهن کردن در معرض آفتاب در زمان زیاد
• ماندن آب در هوز
• استفاده از آب شور و نشستن آن با آب شیرین

 

هوزهای آتش نشانی - آتش نشانی شهرداری شهریار


نگهداری از هوزها :
•   اتصالات هوزها روغن کاری و تمیز گردند و در صورت صدمه  به  آنها تعویض گردند.
•    قبل از خالی کردن آب هوز آن را انبار نکنید.
•    از برس فلزی برای تمییز کردن آنها استفاده نکنید.
•   انبار هوزها بایستی دارای تهویه بوده و هوای آن خنک و خشک باشد.
•   از قرار دادن هوزها در معرض آفتاب به منظور خشک شدن در زمان طولانی جلوگیری شود.
•    هوزها بایستی از قسمت Male  (نری) جمع شوند.
•    انبار هوزها باید عاری از هر گونه حشره و جانوران موذی باشد.


مدیرعامل سازمان

سرپرست سازمان آتش نشانی و خدمات ایمنی شهرداری شهریار administrator fireman 125 shahriar

شهروندیار

دستورالعمل ایمنی ساختمان ها در برابر حریق و حوادث - آتش نشانی شهرداری شهریار buildings home house fire safety instructions pdf

حدیث روز